سرانجام گوگل پس از دو سال کشمکش با انجمن نويسندگان و ناشران آمريکا (AAP) توانست توافق آنها را براي سرويس جستجوي کتاب (Book Search) خود کسب کند. بر مبناي اين تفاهمنامه، گوگل در کل مبلغ 125 ميليون دلار را به اين دو گروه پرداخت خواهد کرد.
با توافق صورت گرفته، با همکاري مجموعهاي از کتابخانههاي آمريکا دسترسي آنلاين به ميليونها کتاب داراي حق چاپ (Copyright) و ديگر مطالب نوشتاري اين کشور مقدور خواهد بود. مذاکرات صورت گرفته، دعاوي قانوني انجمن نويسندگان و پنج ناشر بزرگ آمريکا که AAP را تشکيل ميدهند را رفع خواهد کرد.
سرگي برين يکي از موسسان گوگل و رئيس بخش فناوري اين شرکت ميگويد: «ماموريت گوگل ساماندهي و منظم کردن اطلاعات موجود در جهان است، بهنحوي که در تمام نقاط دنيا قابل دسترسي و استفاده باشد. امروز، بههمراه نويسندگان، ناشران و کتابخانهها ميتوانيم گام بسيار بزرگي را در راستاي رسيدن به اين هدف برداريم. در حاليکه اين توافقنامه براي همه طرفين بهواقع سودمند است، اما استفادهکنندگان اصلي اين ماجرا خوانندگان و جستجوگران کتاب هستند. دانش عظيمي که در کتابهاي سرتاسر جهان نهفته است، هماکنون با آنها تنها يک کليک فاصله دارد.»
بهعقيده گوگل، اين توافقنامه براي خوانندگان، محققان، نويسندگان و ناشران سودمند است زيرا بستري از ميليونها کتاب ديجيتال و قابل جستجو در وب را تشکيل ميدهد. در همين حال، توافقنامه مذکور حقوق و تمايل دارندگان حق چاپ را نيز در نظر گرفته و به آنها امکان ميدهد تا چگونگي دسترسي آنلاين به مالکيت معنوي خود را کنترل کنند.
شايد مهمترين نکته اين توافقنامه از نظر نويسندگان و ناشران، راهي است که اين تفاهمنامه براي دريافت غرامت دسترسي آنلاين به کارهاي آنها پيشنهاد داده است. روي بلانت رئيس انجمن نويسندگان آمريکا ميگويد: «نوشتن يک کتاب کاري دشوار است و دشوارتر از آن دريافت دستمزد آن است. من بهعنوان يک خواننده و محقق خوشحال خواهم شد که کتابخانه محلي خود را ترک کرده و از منابع بزرگترين کتابخانههاي دنيا استفاده کنم. اما بهعنوان يک نويسنده، از دريافت حقالزحمه هنگاميکه مردم از کارهاي ما استفاده ميکنند، استقبال خواهم کرد. اين توافق صورت گرفته بسيار موجه و خوب بهنظر ميرسد.»
در صورت تصويب در دادگاه، طبق اين توافقنامه دسترسي به کتابهايي که ديگر منتشر نميشوند بيشتر خواهد شد، همچنين راههاي جديدي را نيز براي خريد کتابهاي داراي حق چاپ، عضويت سازماني ميليونها کتاب آنلاين و دسترسي مجاني به کتابخانههاي آمريکا ارائه خواهد کرد.
پرداختهاي گوگل که در چند نوبت انجام خواهد گرفت، براي تاسيس موسسه ثبت حقوق کتاب (Book Rights Registry) استفاده خواهد شد و از آن طريق دعاوي کنوني نويسندگان و ناشران حل شده و هزينههاي قانوني اين دعاوي پوشش داده خواهد شد. دارندگان حق چاپ در آمريکا خواهند توانست کارهاي خود را در اين موسسه ثبت کرده و از طريق عضويتهاي سازماني، فروش کتاب، درآمد تبليغات و ساير روشهاي درآمدي ممکن غرامت دريافت کرده و در صورتيکه کارهايشان به فورمت ديجيتال تبديل شدهاند، اين مبلغ را نقدا دريافت کنند.
ريچارد سارنوف رئيس هيات مديره انجمن ناشران آمريکا ميگويد: «اين توافق تاريخي يک برد براي همهاست. از نگاه ما، اين پيمان چهارچوبي جديد را براي استفاده از منابع داراي حق چاپ در دنيايي که بهسرعت ديجيتالي ميشود، بهوجود ميآورد. اين پيمان به خوانندگان کمک ميکند تا به گنجينه کتابهاي ناياب دسترسي داشته و براي جامعه ناشران نيز از طريق ايجاد فضاي تجارتي، بسيار سودمند خواهد بود.»
منبع: yahoo/news-ايمان رزمي-رونامه جام جم